विश्वया दकलय् शक्तिशाली गठबन्धनया नेतृत्वय् थ्यंमथ्यं छगू दशक च्वनेधुंकाः इयुया महासचिवं लाठी पास यायेत तयार जूगु दु ।
फ्रान्सं बुधवाः सार्वजनिक याःगु न्हूगु प्रमाणं सिरियाली शासनयात अप्रिल ४ य् जूगु रासायनिक आक्रमणलिसे प्रत्यक्ष रुपं स्वानाच्वंगु दु, गुकी आपालं मस्तलिसें ८० म्ह स्वयां अप्वः मनूत सीगु खःसा राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पं सिरियाया छगू हवाई अड्डाय् आक्रमण यायेत आदेश बिउगु खः ।
फ्रान्सं बुधवाः सार्वजनिक याःगु न्हूगु प्रमाणं सिरियाली शासनयात अप्रिल ४ य् जूगु रासायनिक आक्रमणलिसे प्रत्यक्ष रुपं स्वानाच्वंगु दु, गुकी आपालं मस्तलिसें ८० म्ह स्वयां अप्वः मनूत सीगु खःसा राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पं सिरियाया छगू हवाई अड्डाय् आक्रमण यायेत आदेश बिउगु खः ।
फ्रान्सेली गुप्तचरं तयार याःगु ६ पेजया प्रतिवेदनय् दुथ्याःगु न्हूगु प्रमाण सिरियां खान शेखौन शहरय् याःगु आक्रमणय् घातक नर्भस एजेन्ट सरिन छ्यःगु द्वपंया दकलय् विस्तृत सार्वजनिक विवरण खः ।
फ्रान्सेली प्रतिवेदनं सन् २०१३ या अन्त्यय् अमेरिकी विदेशमन्त्री जोन केरी व रुसी विदेशमन्त्री सर्गेई लाभ्रोभं हस्ताक्षर याःगु ऐतिहासिक अमेरिका व रुसया रासायनिक हतियार सन्धिया रुपय् घोषणा याःगु खँया वैधतायात कयाः न्हूगु शंका ब्वलंकूगु दु । थ्व सम्झौता सिरियाया “घोषित” रासायनिक हतियार कार्यक्रमयात मदयेकेगु प्रभावकारी माध्यमया रुपय् स्थापित यानातःगु दु । फ्रान्सं सन् २०१३ या अक्टोबरय् थःगु रासायनिक हतियारया शस्त्रागार स्यंकेगु प्रतिबद्धता प्वंकूसां नं सन् २०१४ निसें सिरियां सरिनया मू तत्व दशौं टन आइसोप्रोपाइल अल्कोहलया पहुँचया निंतिं कुतः यानाच्वंगु नं धाःगु दु ।
दस्तावेजय् धयातःगु दु, “फ्रान्सेली मूल्यांकनं सिरियाया रासायनिक हतियार भण्डार बन्द यायेगुया शुद्धता, विस्तृतता व इमान्दारितायात कयाः आः नं गम्भीर शंका दुगु निष्कर्ष पिकाःगु दु ।” “विशेष यानाः फ्रान्सं सिरियां फुक्क भण्डार व सुविधा नष्ट यायेगु प्रतिबद्धता प्वंकूसां नं सारिन उत्पादन वा भण्डारण यायेगु क्षमता कायम यानातःगु विश्वास याःगु दु ।”
खान शेखौनय् संकलन याःगु वातावरणीय नमूना व आक्रमणया दिं छम्ह पीडितया हिया नमूनाया आधारय् फ्रान्सं याःगु निष्कर्षं अमेरिका, बेलायत, टर्की व ओपीसीडब्ल्यूया खान शेखौनय् सरिन ग्यास छ्यःगु दाबीयात समर्थन याःगु दु ।
तर फ्रान्सेलीतय्सं अझ नं न्ह्यःने वनाः खान शेखौनयात आक्रमण यायेत छ्यःगु सारिनया प्रजाति व हे सारिनया नमूना खः धकाः दाबी याइ गुगु सिरिया सरकारं सन् २०१३ अप्रिल २९ य् साराकिब शहरय् आक्रमण याःगु इलय् संकलन याःगु खः ।
फ्रान्सया विदेशमन्त्री जिन मार्क हेरोल्टं बुधवाः पेरिसय् पिथंगु छगू फ्रान्सेली पत्रिकाया कथं हेलिकोप्टरं रासायनिक विस्फोटक पदार्थ कुर्काः “सिरियाली शासनं साराकिबय् याःगु आक्रमणय् उकियात छ्यःगु जुइमाः ।”
ग्रेनेडया जाँचय् सिरियाया रासायनिक हतियार कार्यक्रमया मू घटक रासायनिक हेक्सामिनया चिं खनेदूगु खः । फ्रान्सेली रिपोर्ट कथं शासनया रासायनिक हतियार इन्क्यूबेटर सिरियाली सेन्टर फर साइन्टिफिक रिसर्चं सरिनया निगू मू घटक आइसोप्रोपानोल व मिथाइलफोस्फोनोडिफ्लोराइडय् हेरोट्रोपिन तयेगु प्रक्रिया विकास यानाः सरिनयात स्थिर यायेगु व थुकिया प्रभावकारिता अप्वयेकेगु ज्या याःगु दु ।
फ्रान्सेली पत्रिकाया कथं “अप्रिल ४ तारिखय् छ्यःगु गोलाबारूदय् दुगु सारिन सिरियाया शासनं सराकिबय् जूगु सारिन आक्रमणय् छ्यःगु उत्पादन प्रक्रिया हे छ्यलाः उत्पादन याःगु खः ।” “थ्व बाहेक हेक्सामिनया उपस्थितिं सिरियाली शासनया अनुसन्धान केन्द्रं उत्पादन प्रक्रिया विकास याःगु अनुमान यायेफइ ।”
लण्डनया रासायनिक हतियार विज्ञ व अमेरिकी पूर्व अधिकारी डन क्यासेटां धाःगु दु, “सिरिया सरकारं हेक्सामिन छ्यला सरिन उत्पादन याःगु खँ राष्ट्रिय सरकारं सार्वजनिक रुपं पुष्टि याःगु थ्व न्हापांगुखुसि खः, गुकिं स्वदँ स्वयां अप्वः ई न्ह्यःनिसें प्रसारित जुयाच्वंगु परिकल्पनाया पुष्टि याःगु दु । मेमेगु देशय् सरिन परियोजनाय् आर्मी केमिकल कोरया अधिकारी युरोट्रोपिन लुयावःगु मदुनि ।
वय्कलं धयादी, “युरोट्रोपिनया उपस्थितिं थुपिं फुक्क घटनायात सरिनलिसे स्वानाच्वंगु दुसा सिरिया सरकारलिसे नं थुकियात तसकं स्वानाच्वंगु दु ।”
जर्ज मेसन विश्वविद्यालयया बायोडिफेन्स स्नातक ज्याझ्वःया निर्देशक ग्रेगरी कोब्लेन्जं धयादी, “फ्रान्सेली गुप्तचर प्रतिवेदनं सिरिया सरकारयात खान शेखौन सारिन आक्रमणलिसे स्वानाच्वंगु दकलय् बाध्यकारी वैज्ञानिक प्रमाण बियाच्वंगु दु । “
सिरियाली अनुसन्धान केन्द्र (एसएसआरसी) सन् १९७० या दशकया सुरुइ गोप्य रुपं रासायनिक व मेमेगु गैरपरम्परागत हतियार विकास यायेगु निंतिं पलिस्था जूगु खः । सन् १९८० या दशकया मध्यपाखे हे सीआईए नं सिरियाया शासनं मासिक थ्यंमथ्यं ८ टन सरिन उत्पादन यायेत सक्षम जूगु दाबी याःगु खः ।
खान शेखौन आक्रमणय् सिरियाया संलग्नता दुगु म्हो जक प्रमाण सार्वजनिक याःगु ट्रम्प प्रशासनं थुगु वालय् आक्रमणया बदलाय् २७१ म्ह एसएसआरसी कर्मचारीयात स्वीकृति ब्यूगु दु ।
सिरियाली शासनं सरिन वा मेगु छुं नं रासायनिक हतियार छ्यःगु खण्डन याःगु दु । सिरियाया मू समर्थक रुसं खान शेखौनय् विषाक्त पदार्थ पिहां वःगु विद्रोही रासायनिक हतियार डिपोय् सिरियां याःगु हवाई आक्रमणया लिच्वः जूगु धाःगु दु ।
तर फ्रान्सेली पत्रपत्रिकातय्सं उगु दाबीयात विवाद यासें धाःगु दु, “सशस्त्र पुचलं अप्रिल ४ या आक्रमण यायेत नर्भस एजेन्ट छ्यःगु धइगु सिद्धान्त विश्वसनीय मजू ... थुपिं मध्ये छुं नं पुचलय् नर्भस एजेन्ट वा माःगु मात्राय् वायु छ्यलेगु क्षमता मदुगु खः ।” ।
छिगु इमेल दुथ्याकाः छिं गोपनीयता नीति व छ्यलेगु नियमय् सहमति प्वंकादीगु दु व जिमिपाखें इमेल प्राप्त यानादीगु दु । छिं गुगुं नं इलय् पिहां वनेफइ ।
उगु सहलहस अमेरिकी पूर्वराजदूत, इरान सम्बन्धी विज्ञ, लिबिया सम्बन्धी विज्ञ व बेलायती कन्जरभेटिभ पार्टीया पूर्व सल्लाहकारपिन्सं ब्वति काःगु खः ।
चीन, रुस व उकिया निरंकुश सहयोगी देशं विश्वया दकलय् तःधंगु महादेशय् मेगु महाकाव्यात्मक द्वन्द्वयात तिबः बियाच्वंगु दु ।
छिगु इमेल दुथ्याकाः छिं गोपनीयता नीति व छ्यलेगु नियमय् सहमति प्वंकादीगु दु व जिमिपाखें इमेल प्राप्त यानादीगु दु । छिं गुगुं नं इलय् पिहां वनेफइ ।
दर्ता यानाः जिं गोपनीयता नीति व छ्यलाबुला नियमय् सहमत जुया, अले इलय् ब्यलय् विदेश नीतिपाखें विशेष प्रस्ताव प्राप्त यायेत ।
वंगु छुं दँ न्ह्यःनिसें अमेरिकां चीनया प्राविधिक विकासयात सीमित यायेगु ज्या याःगु दु । अमेरिकाया नेतृत्वय् तःगु प्रतिबन्धं बेइजिङया उन्नत कम्प्युटिङ क्षमताया पहुँचय् अभूतपूर्व प्रतिबन्ध तःगु दु । थुकिया लिसलय् चीनं थःगु प्रविधि उद्योगया विकासयात तीव्रता बियाः पिनेया आयातय् निर्भरता म्हो यात । येल ल स्कूलया पाल त्साई चाइना सेन्टरया प्राविधिक विज्ञ व भिजिटिङ फेलो वाङ दानया विश्वास दु, चीनया प्राविधिक प्रतिस्पर्धा उत्पादन क्षमताय् आधारित दु । गबलें गबलें चीनया रणनीतिं अमेरिकाया रणनीतियात नं पार याइ । थ्व न्हूगु प्राविधिक हःताः गन वनाच्वन ? मेगु देय्यात गुकथं लिच्वः लाइ ? हलिंया दकलय् तःधंगु आर्थिक महाशक्तिलिसेया स्वापूयात इमिसं गथे यानाः पुनःपरिभाषित यानाच्वंगु दु ? एफपीया रवि अग्रवालं चीनया प्राविधिक उदय व अमेरिकी कारबाहीं धाथें थुकियात पने फइ ला धइगु बारे वाङलिसे खँ ल्हानाच्वंगु दु ।
दशकौंनिसें अमेरिकी विदेश नीतिया संस्थापनं भारतयात भारत प्रशान्त क्षेत्रय् अमेरिका व चीनया सत्ता संघर्षय् सम्भावित साझेदारया रुपय् स्वयाच्वंगु दु । B...show more अमेरिका व भारत सम्बन्धया ताःई न्ह्यःनिसेंया पर्यवेक्षक एश्ले जे टेलिसं वाशिंगटनं न्हू दिल्लीप्रति याःगु अपेक्षा गलत जूगु धाःगु दु । व्यापक रुपं प्रसारित विदेश मामिलाया छगू च्वसुइ टेलिसं ह्वाइट हाउसं भारतप्रति थःगु अपेक्षायात कयाः पुनर्विचार यायेमाःगु तर्क तयादीगु खः । टेलिस पाय् छि खः ला ? भारतीय प्रधानमन्त्री नरेन्द्र मोदीया वइगु जुन २२ य् ह्वाइट हाउस भ्रमण न्ह्यः गहन सहलहया निंतिं थःगु न्ह्यसः टेलिस व एफपी लाइभया होस्ट रवि अग्रवालयात छ्वयादिसँ ।
एकीकृत सर्क्यूट । माइक्रोचिप। अर्धचालक। बाय्, इमित दकलय् बांलाक म्हस्यूगु कथं, चिप्स । झीगु आधुनिक जीवनयात शक्ति व परिभाषा बिइगु थ्व चिकिचाधंगु सिलिकोनया टुक्राया यक्व नां दु । F...show more स्मार्टफोननिसें कारनिसें वाशिंग मेसिनतक चिपं झीसं सिउ कथं विश्वया यक्व थासय् आधार दयेकाच्वंगु दु । आधुनिक समाजया ज्याया निंतिं इपिं थुलि महत्वपूर्ण दु कि इपिं व इमिगु मुक्कं आपूर्ति श्रृंखला भूराजनीतिक प्रतिस्पर्धाया मेरुदण्ड जुयाच्वंगु दु । तर मेमेगु छुं प्रविधि थें उच्चस्तरीय चिप सुनां नं उत्पादन याये फइमखु । ताइवान सेमीकन्डक्टर म्यानुफ्याक्चरिङ कम्पनी (टीएसएमसी)या उन्नत चिप बजारया करिब ९०% नियन्त्रण दु, अले मेगु छुं नं कम्पनी वा देसं थुकियात लिउने लाकाच्वंगु खने मदु । अय् सां छाय् ? टिएसएमसिया सिक्रेट सस छु खः ? थुकिया सेमीकन्डक्टरयात छुकिं बिशेष दयेकल ? हलिंया अर्थतन्त्र व भूराजनीतिया निंतिं थ्व छाय् थुलि महत्वपूर्ण जू ? थ्व खँ सीकेत एफपीया रवि अग्रवालं चिप वार ः द फाइट फर द वर्ल्ड्स मोस्ट क्रिटिकल टेक्नोलोजीया च्वमि क्रिस मिलरलिसे अन्तर्वार्ता काःगु खः । मिलर टफ्ट्स विश्वविद्यालयया फ्लेचर स्कूलया अन्तर्राष्ट्रिय इतिहासया एसोसियट प्रोफेसर नं खः ।
संयुक्त राष्ट्र संघया सुरक्षा परिषदय् छगू सिटया नितिं जुयाच्वंगु ल्वापु रुस व विश्वया प्रतिनिधि लडाइँय् परिणत जूगु दु ।
पोष्ट यायेगु ई : जुन - १४ - २०२३